modern seralar

OTOMASYONLU MODERN SERA SİSTEMLERİ

Modern sera sistemleri, iklime bağlı kalmadan, bütün yıl boyunca ekonomik olarak sebze, meyve ve çiçeklerin yetiştirildiği, bitkilerin yetişmesine uygun şartların sağlanması amacı ile çevre şartları kontrol edilebilen veya düzenlenebilen ışığı geçiren materyallerle örtülü yapılardır. İklimle ilgili çevre koşullarına, tümüyle veya kısmen bağlı kalmadan gerektiğinde sıcaklık, ışık, nem ve hava gibi etmenler denetim altında tutularak bütün yıl boyunca çeşitli kültür bitkileriyle bunların tohum, fide ve fidanların üretmek, bitkileri korumak, sergilemek amacıyla cam, plastik v.b. ışık geçirebilen malzeme ile kaplanarak değişik şekillerde yapılan, yüksek sistemli bir örtü altı yetiştiriciliği yapısıdır. 

 

Modern Sera Nedir?

Bitki yetiştiriciliğinde günümüzün yüksek teknolojilerden yararlanılarak en yüksek derecede verim sağlayan yapılardır. Bitki türüne bağlı olarak farklı özelliklere sahiptirler. Modern seralarda otomasyonlar, akıllı sera sistemi uygulamaları bulunmaktadır. Amaç maksimum verimi optimum zamanda almaktır.

Modern Sera Sistemleri ile sulama

 

Modern Seralarda İklimlendirme Uygulaması

Günümüzde sera yapım teknikleri oldukça geliştirilmiştir. Çeşitli şartlara göre geliştirilen sera modelleri, prefabrik olarak yapılır ve araziye inşa edilir. Modern bir seranın kurulması ile beraber seranın içinde uygun yetiştirme koşullarını oluşturmak ve devamlı izlemek gerekir. Serada bitkilerin büyüme ve gelişme durumlarına göre sıcaklığı ayarlamak havalandırma yaparken açılan pencerelerden fazla sıcaklık kaybına sebep olmadan ve soğuk havanın bitkilere zarar vermeden havalandırma yapmak, güneşsiz günlerde bitki gelişimini etkilemeden sıcaklık, ışık ve su oranını ayarlamak, çeşitli hastalıklar için uygun bir ortam sağlayan nem ve yüksek sıcaklık gibi sera şartlarına rağmen bitkilerin sağlıklarının bozulmamasını sağlamak üretimi en iyi şekilde sonuçlandırmak için sera içerisi klimatik şartlarının izlenmesi çok önemlidir.

Seraların kurulacağı yerin seçiminde çeşitli unsurlar ön plandadır. Bunlar iklim faktörleri ve ekonomik faktörlerdir. Seranın kurulacağı bölgenin yıllık ortalama, en düşük ve en yüksek sıcaklıklarının bilinmesi gereklidir. Çünkü seranın ısı ihtiyacı bu değerlere göre belirlenmektedir. Ayrıca yer seçiminde fazla güneşlenen yerler seçildiği taktirde güneşin ısıtma özelliğinden daha fazla yararlanılabilir. Bitkilerin fotosentezi gerçekleştirilebilmeleri için güneş ışığı çok önemlidir. Güneşlenme süresine bağlı bitki gelişimleri de aynı oranda artmaktadır. Sera yerini belirlerken yüksek güneş alan bölgeler seçildiği taktirde güneşin ısıtma özelliğinden fazla yararlanılabilir. Genellikle doğu batı yönünde kurulan seralar çok fazla ışık alabilmektedir.

 

Modern Sera Sistemleri İklimlendirme Koşulları

Seralarda Sağlanan Yapay Koşullar:

• Isıtma Sistemi • Havalandırma Sistemi • Sulama ve Gübreleme Sistemi • İlaçlama

Isıtma Sistemi

Bitkilerin sıcaklık isteklerini karşılamak için her ne kadar örtü altına alınmış olsa da bazen yeterli sıcaklık karşılanamamaktadır. Bu gibi durumlarda, sera içine ısıtma sistemleri konur. Bu sistemler sera içindeki ısıyı istenilen düzeyde sabit tutmaktadır.

Havalandırma Sistemi

Sera içindeki nem oranının ayarlanması havalandırma sistemleriyle sağlanır. Havalandırma sistemi ile ayrıca bitkilerin döllenmeleri sağlanır.

Sulama ve Gübreleme Sistemi

Sera içine alınan bitkilerin sulama zamanlarını ve uygun sulama biçimlerini belirleme, gerekli hallerde, bitkilerin sağlıklı gelişmeleri için ihtiyaç duydukları gübreler, sulama sistemleriyle birlikte gerçekleştirilir.

Modern Sera Sistemleri ile donatılmış sera

İlaçlama Sistemi

Sera içerisinde ki hastalık ve zararlılara karşı etkin bir mücadele kurulan ilaçlama sistemleriyle gerçekleştirilir. Toprak içine yapılacak ilaçlama uygun hallerde sulama sistemleriyle yapılır. Eğer ilaçlama bitkilerin toprak üstündeki kısımlarına yapılacaksa, bu ayrı bir ilaçlama sistemiyle gerçekleştirilir.

 

Otomasyonlu Modern Seraların Alt Yapısı Hangi Bileşenlerden Oluşur?

Seralarda üretilmesi planlanan bitki türüne göre isteklerin karşılanabilmesi için aşağıdaki donanımlara ihtiyaç duyulmaktadır.

  • Sinyal algılama sistemi
  • Isıtma sistemi
  • Havalandırma sistemi
    • a) Çatı havalandırma
    • b) Fan havalandırma Gölgeleme sistemi
  • Sulama sistemi
  • Gübreleme sistemi
  • Sisleme sistemi
  • Serinletme sistemi
  • Karbondioksit enjeksiyon sistemi
  • Sera kontrol sistemi

bilgisayar-kontrollü-sera

Bilgisayar Kontrollü Sera Otomasyonu Neden Gereklidir?

Modern sera kontrol sistemleri dış etkilere bağlı olarak sadece kısa dönem uygulamaları komuta etmez; aynı zamanda yetiştirici tarafından istenilen uzun dönem uygulamaların kurulmasında da katkıda bulunur. Günümüz bilgisayarlı sera kontrol sistemleri, analog kontrol birimlerinin sayısallaştırılmış versiyonlarıdır. Anlık, günlük, aylık klimatolojik ve üretim bilgilerinin sürekli kaydedilmesi ile bunları üreticinin kullanımına sunmaktadır. Klasik otomasyon anlayışına göre, sadece sera klimasının izlenmesi ve kontrolü yapılarak otomasyon sağlanabilmektedir.

Bilgisayar, bitkisel üretimin her aşamasında – anlık günlük, haftalık, aylık ve üretim dönemlerinde kullanılmaktadır. Seradaki klima değişkenlerinin bir fonksiyonu olarak bitki büyümesi hakkındaki bilgi, bitki performansına göre günden güne düzenlenen ayar değerleri, klimatolojik değişim izlenerek dolaylı bir şekilde kullanılır. Bitki fizyolojisi ile klimatolojik bilgi birikimi birleştirilebilirse, günlük klima kontrolünde temel gelişmeler yaşanabilir. Üretim planlamasında standartlığı sağlanarak ürün kalitesi arttırılırken, piyasaya erken çıkma, erkencilik ya da piyasa koşullarına göre ürünün büyümesini düşürmek için çeşitli uygulamalar geliştirilebilir. Sera endüstrisinde bitki odaklı otomasyon amaç olmalı ve bitki reaksiyonlarına dayalı; sıcaklık, nem, ışık, fotosentez, CO2 konsantrasyonu arasındaki ilişkiler değerlendirilmelidir.

 

Otomasyonlu Sera Sistemlerinin Faydaları Nelerdir?

Seralar, dışarıda doğal koşullarda yetişen her türlü sebze ve meyve bitkileri, cam ya da plastik örtü altına alınmakla beraber yetiştirilmektedir. Örtü altı sebze ve meyve yetiştiriciliğinde, eskiden sadece doğal koşullarda ve yılın belirli zamanlarında yetişen çoğu sebze ve meyveler, artık gelişen teknolojiyle örtü altlarında, diğer bir ifade ile seralarda, daha erken zamanlarda yetiştirilmektedir. Bu durum, doğal olarak sebze ve meyvecilikte verim ve kaliteyi artırmıştır.

 

Otomasyonlu Sera Sistemleri Kullanmanın Avantajları Nelerdir?

Bitki yetiştiriciliğinde oluşabilecek dış faktörlerin zararlı etkilerini kaldırmak için gerekli iklim şartlarını oluşturmak, uygun yapı seçeneklerini tercih etmek ve farklı kültür tekniklerini kullanmak, sebze, meyve, kesme çiçek, tohum ve fide gibi farklı yetiştiricilikleri yapabilmek için modern sera sistemleri kullanımının sağladığı faydalar vardır.

 

Mevcut İklim Koşullarının Etkisini Kaldırma İmkanı

Üretimi yapılmak istenen bitki için mevcut iklim koşullarının, coğrafi koşulların ve topoğrafik koşulların elverişsiz olduğu yerlerde bitkinin yetişmesi için gereken şartları yapay olarak elverişli hale getirmek üzere inşa edilmiş kapalı ortamlara sera denir.

Sera kurulumu ve modern sera sistemleri kullanımı sayesinde coğrafi şartlar ve iklim koşullarından etkilenme durumu ciddi oranda kontrol altına alınabilir çünkü seralar bitkiyi dışarıdaki elverişsiz yağış, sıcaklık değerleri, rüzgar ve diğer zararlı etmenlerden korurken aynı zamanda bitkinin ihtiyacı olan ışık geçirgenliğine sahip kısmen şeffaf ve bulunacağı bölgedeki mevcut iklim koşulları ve coğrafi koşullar , yetiştirilecek ürün ve bütçeye göre farklı büyüklüklerde, farklı geometrik şekillerde ve farklı malzemelerle kurulabilen yapılardır. Ayrıca ısıtma, soğutma, sulama, perdeleme, nemlendirme sistemleri ve farklı yetiştirme kültürleri gibi modern sera sistemleri kullanımıyla kalite ve verim yüksek oranda artırılabilir.

 

Gerekli İklim Şartlarını Oluşturabilmek

Özellikle seralarda yetiştiriciliği yapılan yeşil yapraklı bitkiler kloroplast içerdikleri için belirli miktarda ışığa ihtiyaç duyarlar ve her bitkinin yetişebilmesi için belirli bir sıcaklık ve nem değerine ihtiyacı vardır. Bu her bitki için farklı değerlere sahip olsa da genel olarak sera içi sıcaklık en düşük 12-14 derece ve en yüksek 30-32 derece dolaylarında olmalıdır. Sera içi nemİ ise %70-75 dolaylarında olmalıdır. Örneğin düşük nem bitki gelişim faaliyetlerini yavaşlatırken yüksek nemde varsa hastalığın sera içinde daha hızlı yayılmasına neden olabilir. Sera içi ısı, nem, ışık değerleri modern sera sistemleri sayesinde optimum düzeye getirilebilir.

dışardan görünüm sera

Sera Kurulumu Yaparken Farklı Malzeme Seçeneklerini Kullanabilmek

Kurulum işlemi yapılırken ahşap, alüminyum, demir vb sert maddelerle oluşturulan iskelet üzerine belirli miktarda ısı ve ışık enerjisi geçirgenliğine sahip olan cam, naylon, sert plastik gibi şeffaf malzemeler kapatılır. Bu nedenle sera kurulumu iklim, mevcut coğrafi şartlar, serada yetiştirilecek ürün, seranın büyüklüğü ve bütçe göz önüne alınarak farklı kaplama malzemeleriyle değişik geometrik şekillerde yapılabilir. Büyük ölçekli veya profesyonel amaçlı kullanılan seralar da genelde malzeme olarak demir kullanılır.

 

Farklı Kültür Teknikleri İle Modern Sera Sistemleri Kullanabilmek

Topraklı Tarım, içinde toprak faktörünün bulunduğu yetiştirme ortamı olarak toprağın kullanıldığı, en yaygın kültür şeklidir. Sera kurulumu yapmanın bir başka avantajı topraklı tarımda uygun iklim koşullarını sağlamanın yanı sıra toprağın kimyasal, fiziksel ve biyolojik yapısının yetiştirilmek istenen bitkiye uygun olmadığı yerlerde topraksız tarım ve modern sera sistemleri kullanarak mevcut bitkiyi yetiştirme imkanı sunar ve topraklı tarıma uygun olduğu halde yetiştirilmek istenen bitkiden de daha fazla verim alma imkanı sunar.

Topraksız tarımda toprak faktörü ortadan kalktığı için toprağı işleme, ıslah etme gibi uğraşlarda ortadan kalkar bunun yanı sıra topraksız tarım ve modern sera sistemleri dikey, yatay, eğik kültürlerde üretim hacmini artırmaya yönelik yetiştiricilik yapma fırsatı sunar. Modern sera sistemleri kullanımı ve topraksız tarımda hidroponik kültür içinde aeroponik, akan su ve durgun su kültürü seçenekleriyle katı ortam kültüründe kokopit, talaş, perlit, torf, cam ve kaya yünü, vb. Organik veya inorganik malzemelerin kullanımı toprağa bağlı kalmadan yetiştiriciliğe imkan veren sistemlerdir.

 

Sebze, Meyve, Kesme Çiçek Gibi Farklı Yetiştiriciliklerin Yapılabilmesi

Sera kurulumu sayesinde ve modern sera sistemleri kullanımıyla yapay iklimlendirme ve suni yetiştirme ortamı oluşturularak sebze, meyve ve kesme çiçek gibi farklı yetiştiricilikler yapılabilir. Ayrıca veriminizi artırırken hastalıklar, zararlılarla ve çevre koşullarıyla mücadele en aza indirilebilir. Sera kurulumu ve özellikle modern sera sistemlerinin avantajları sayesinde insan faktörüne bağımlılık azalırken daha profesyonel üretim yapmayı sağlamaktadır.

Tarım ve hayvancılıkla ilgili İmeceMobil uygulamasından alanında uzman ziraat mühendisleri ve veterinerlere ücretsiz bir şekilde soru sorabilirsiniz.

Tarım,Hayvancılık ve teknoloji odaklı yazılarımızı okumak için tıklayın.

Kaynakça;

  1. Sera Kurulumu Ve Modern Sera Sistemleri Kullanmanın Avantajları – Bhk Greenhouse
  2. Modern Sera Uygulamaları | Haberler | Tarim.Com.Tr
  3. Modern Sera – Profesyonel Seracılık

 

Diğer Paylaşımlar